Ανθρωπιστική Ψυχολογία

Κατά τη δεκαετία του 950s, η ανθρωπιστική ψυχολογία ξεκίνησε ως αντίδραση στην ψυχανάλυση και στο συμπεριφερισμό, που εκείνα τα χρόνια κυριαρχούσαν στο χώρο της ψυχολογίας. Η ψυχανάλυση εστιαζόταν στην κατανόηση των ασυνείδητων κινήτρων που οδηγούν τη συμπεριφορά, ενώ ο συμπεριφορισμός μελετούσε τις διαδικασίες εξάρτησης που παράγουν συμπεριφορά. Οι ανθρωπιστικοί διανοητές ένιωθαν ότι τόσο η ψυχανάλυση όσο και ο συμπεριφορισμός ήταν πολύ απαισιόδοξες προσεγγίσεις, είτε εστιάζοντας στα πλέον τραγικά των ανθρώπινων συναισθημάτων, είτε παραλείποντας να λάβουν υπόψη το ρόλο της προσωπικής επιλογής. Αντίθετα, η ανθρωπιστικη ψυχολογία εστιάστηκε στο δυναμικού του κάθε ανθρώπου, και τόνισε τη σημασία της προσωπικής ανάπτυξης και αυτό-πραγματοποίησης. Η θεμελιώδης αρχή της ανθρωπιστικής ψυχολογίας είναι ότι οι άνθρωποι είναι εκ φύσεως καλοί, και ότι τα πνευματικά και κοινωνικά προβλήματα είναι συνέπειες παρεκκλίσεων από αυτή τη φυσική κλίση.

Προσωποκεντρική Προσέγγιση

Η Προσωποκεντρική Προσέγγιση (επίσης και: Πελατοκεντρική) είναι η πιο γνωστή και πιο διαδεδομένη μορφή της Ανθρωπιστικής Ψυχολογίας. Ιδρύθηκε από τον Carl Rogers και τους συνεργάτες του στις ΗΠΑ. Έχει μια διαλεκτική θεώρηση για τον άνθρωπο, δηλαδή το πώς τα πρόσωπα χτίζουν τις σχέσεις τους και αλληλεπιδρούν με το περιβάλλον.

Βάζει στο κέντρο της προσοχής τις εμπειρίες και τις αντιλήψεις του ατόμου στην παρούσα στιγμή (εδώ και τώρα). Αυτό περιλαμβάνει το πώς το άτομο εχει γίνει αυτό που είναι, το τι τελικά είναι στην παρούσα στιγμή, και το πώς θα εξελιχθεί περαιτέρω στο μέλλον. Υπάρχει η εμπιστοσύνη ότι ο πελάτης είναι ικανός να ζήσει τη ζωή του και να αντιμετωπίσει τα προβλήματά του χρησιμοποιώντας το προσωπικό του δυναμικό. Ο ρόλος των θεραπευτών είναι να ενθαρρύνουν αυτή τη διαδικασία.

Προσωποκεντρικη Ψυχοθεραπεία

Πρόκειται για μία μη κατευθυντική προσέγγιση ψυχοθεραπείας. Υπό αυτή την έννοια, σπάει την παραδοσιακή εικόνα και λειτουργία του θεραπευτή ως αυθεντία για τα προβλήματα του πελάτη. Αντίθετα, ο θεραπευτής θεωρεί τον εαυτό του ως ισότιμο συνεργάτη, ο οποίος αναπτύσσεται μαζί με τον πελάτη μέσα στη διαπροσωπική συνάντηση.

Θεωρεί ότι κάθε άτομο έχει την ικανότητα και τη φυσική κλίση να χρησιμοποιεί το δυναμικό του με εποικοδομητικό τρόπο. Το να ζει κανείς ικανοποιητικά, τόσο προσωπικά όσο και στις σχέσεις, επιτυγχάνεται με την αυξανόμενη αυτογνωσία και άνοιγμα προς τη διαρκή ροή βιωμάτων. Αυτή η κλίση για την πραγμάτωση των ικανοτήτων διεγείρεται και υποστηρίζεται εντός της θεραπευτικής σχέσης. Η στάση του θεραπευτή σε αυτή τη συνάντηση προβλέπεται να είναι αυθεντική, με αρμονία, με χωρίς όρους αναγνώριση της διαφορετικότητας του πελάτη, βαθιά ενσυναισθητική και μη-κριτική.

Μέσα σε ένα τέτοιο ενθαρρυντικό περιβάλλον, ο πελάτης αισθάνεται ασφαλής, γίνεται κατανοητός, αποδεκτός, και μπορεί να αναπτυχθεί σε ένα πλήρως λειτουργικό άτομο.